|
RACİNG (SÜPERSPORT) YARIŞ MOTORLARI |
|
Supersport motosikletler isminden de anlaşılacağı gibi
spor kullanýma en uygun motosikletler olarak bilinir.
Diğer motosiklet türlerinden seriliği ile hemen ayırt
edilebilir. Supersport motosikletler modifiye ye çok
uygun olur.Supersport
motosikletlerin silindir hacimleri genelde 800cc den
başlayıp 1100cc`ye kadar ulaşır. Hatta bazı modellerin
silindir hacimleri 1100cc`den de büyük olabilir.
Supersport türü bir
motosikletten konfor beklemek yanlış olur. Super sportlar
aynen spor otomobiller gibi serttir. Tabii sunduğu
yüksek süratin yanında böyle bir dezavantajının olması çok
doğal. Bütün bu özellikler dışında supersport
motosikletlerin başka bir özelliği ise oturaklı ; yani
ağır olması. |
|
* CHOPPER |
|
Chopperlar gürültülü
motor sesleri, büyük gövdeleriyle hemen dikkat çeker.
Chopper denince akla ilk ismi bu türle özdeşleşen Harley-Davidson
motosikletleri gelir. Chopper selelerinin alçaklığı
sebebiyle diğer motosiklet türlerine göre yere daha
yakın olur. |
 |
|
|
* TOURING |
 |
|
Touring motosikletleri
tüm yönleri ile uzun yol kullanımı için düşünülmüş.
Touring motosikletlerinde selenin yerinde büyük bir
koltuk, eşya koymak için bagaj yeri hatta bazı
modellerde havalandırma ve müzik seti bulunuyor.Touringler'in
bir özelliği de ön camlarının çok yüksek olması. |
|
|
|
* CROSS |
|
Cross motosikletler
tamamiyle arazi kullanımı için tasarlanmış. Kötü arazi
şartlarına uyum sağlayabilmek için fren sistemi,
amortisörleri özel olarak üretilmiş. Cross
motosikletleri yerden yüksekliği ile diğer
motosikletlerden kolayca ayrılır.Gövdelerinde ise fazla
parça bulunmaz. |
 |
|
|
* ENDURO |
 |
|
Enduro tipi motosikletler hem caddede hem de arazi
şartlarında kullanılmak amacı ile tasarlanmış. Crosslar
kadar kötü arazi şartlarına giremeseler bile çayır,
patika gibi yerlerde rahatlıkla yol alabilir. Bugün
polislerin kullandığı motosikletlerin birçoğu endurodur.
|
|
* SCOOTER |
Scooterlara motosikletlerin en ufağı
diyebiliriz. Tekerlekleri diğer
motosikletlere göre küçük olan scooterlar
silindir
hacimleri 50cc`den başlayıp, 400cc`ye kadar çıkabilir.
Fakat genelde piyasada 20cc ile 150cc arasındakiler
bulunur. Düşük silindir hacimleri yüzünden scooterlar
diğer motosikletlerden daha yavaştırlar |
|
 |

MOTOSİKLETİN PARÇALARI
MOTOR : Yakıtın yanması sonucu elde edilen
ısı enerjisini mekanik (hareket) enerjisine çeviren mekanizmaya
motor denir. Bu anlamda motosiklet motoru ile araç motoru
arasında hiç bir fark yoktur. Motorların silindir sayısı ve
büyüklükleri farklıdır.
KADRO : Motosikletin her şeyi üzerinde taşıyan
temel iskeletidir yani şasesidir.
TEKERLEKLER : Motosikletin yol ile temasını
sağlayarak motosikletin ilerlemesine yardımcı olur. Diğer
taşıtlardan farkı ince ve diagonal (yuvarlak) olmasıdır.
AMORTİSÖR ve YAYLAR : Motosiklette sürücünün
rahat etmesini ve motosikletin yol darbelerinden korunmasını
sağlar.
SELE : Motosikletin kendi üzerindeki sürücü ve
yolcu oturma kısmıdır.
MOTOSİKLET MOTORLARININ ÇEŞİTLERİ :
1. Yakıtın yanma yerine göre :
a.İçten yanmalı,
b.Dıştan yanmalı
2. Zamanlarına göre :
a.İki zamanlı
b.Dört zamanlı
3. Yakıt çeşidine göre :
a.Benzinli motorlar
b.Dizel motorlar (hemen hemen yok.İtalya'da ve bazı ülkelerde
var.)
4. Soğutma çeşitlerine göre :
a.Hava soğutmalı
b.Su soğutmalı
5. Ateşleme sistemine göre :
a.Manyetolu ateşleme,(Genelde ayakla marş kolu itilerek çalışan,)
b.Bataryalı ateşleme. (Otomobiller gibi marş düğmesiyle çalışan,)
MOTORUN TEMEL PARÇALARI :
Silindir (motor) Bloğu: Motorun ana
gövdesini oluşturur. Emme ve egzos delikleri bunun üzerinde
bulunur. Sıcak motora soğuk su,soğuk motora sıcak su
konulduğunda silindir bloğu ve silindir kapağı çatlar.
• Silindir Kapağı : Silindir bloğunun üzerini
kapatır, yanma odalarını oluşturur. üzerinde bujileri, emme ve
egzoz subaplarını taşır, bazılarında şaseye bağlama köprü
deliği de bunun üzerindedir
• Karter: Silindir bloğunun alt tarafını
kapatır. Motor yağına depoluk eder.Krank miline yataklık yaptığı
gibi krank milini alt zemin şartlarından korur.
• Subap (Külbütör) Kapağı: Subap mekanizmasını
ve motoru toz, su ve pisliklerden korur .
• Krank Mili: Pistonlardan gelen doğrusal
hareketi dairesel harekete dönüştürür. Krank milinin en ucunda
bir dişli ve kasnak bulunur. Dişli kam (eksantrik) miline
hareket verir. 4 zaman krank milinin 2 devrinde , iki zaman ise
krank milinin 1 devrinde gerçekleşir.
• Piston: Silindir içerisindeki hareketlerinden
dolayı zamanların meydana gelmesini sağlar. (Emme-sıkıştırma-ateşleme-
egzoz)
• Piston Kolu: Pistondan aldığı doğrusal
hareketi krank miline iletir.
• Segmanlar: Pistonlar üzerinde bulunur
hareketli parçalar arasında sızdırmazlığı sağlar. Segmanlar veya
silindir odası aşındığında motor yağ yakar ve egsozdan mavi
duman çıkar.
•Subaplar : 4 zamanlı motosikletlerde bulunur.Emme
ve eksoz subapları olmak üzere iki çeşittir.Emme subabı
motorlarda benzin hava karışımının silindire girmesini sağlar.
Egzoz subapları ise; yanmış gazların silindir dışına çıkmasını
sağlar.Subap ayarı motorda yapılan tek ayardır.
• Contalar : Sabit parçalar arasında
sızdırmazlığı sağlarlar.

MOTORUN DIŞINDAKİ PARÇALAR:
Motorun dışındaki parçalar yardım eden
sistemlerdir . Ateşleme ,Yakıt, Soğutma, yağlama , şarj ve marş
gibi yardımları yaparlar.
• Karbüratör: Motora gerekli olan benzin, hava
karışımını şartlara göre 1/15 (benzin - hava) oranında
karıştıran elemandır.
• Hava Filtresi: Dışardan motor içerisine
alınacak olan havayı temizleyip karbüratöre veya emme
manifolduna gönderen parçadır.
• Manifoltlar (Emme - Egzoz ) emme manifoldu,
karbüratöre belli oranda karışmış olan benzin-hava karışımını
veya havayı silindirlere dağıtır. Egzoz manifoldu, yanmış
sonunda meydana gelen egzoz gazlarını toplayarak egzoz borusuna
buradan da yanmış gazların dışarıya atılmasını sağlar
• Endüksiyon Bobini: Akümülatörden aldığı 12
voltluk doğru-akımı 15 - 25 bin volta yükselten elemandır.
• Buji : Yanma odasına sıkıştırılmış bulunan
yakıt - hava karışımını kıvılcımla ateşleyen elemanıdır.
• Regülatör (Konjektör): Şarj dinamosunun veya
alternatörün ürettiği akımı ayarlayan elamandır.
• Yakıt Deposu : Motosikletlerin yakıt depoları
küçüktür. Depo altında yedek depo kelebeği de bulunur.
• Yakıt Pompası (Yakıt Otomatiği): Depodan
aldığı yakıtı karbüratöre pompalayan elemandır.
• Distribütör: Endüksiyon bobininden aldığı
yüksek voltajı ateşlenme sırasına göre bujilere dağıtan
elemandır.
• Marş Motoru: Motora ilk hareketi veren
elektrik motorudur.
• Alternatör (Şarj Dinamosu): Motosiklet motoru
çalıştığı sürece mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürür.
Aracın elektrik ihtiyacını karşılar. Aküyü dolduran (şarj) eden
elemanıdır.
MOTOSİKLETİN SİSTEMLERİ
AKÜMÜLATÖR (BATARYA) :
Elektrik enerjisini bünyesinde depo eden ve gerektiğinde bu
elektrik enerjisini motosikletlerdeki elektrikli alıcılara
gönderir.
Motosikletlerde, marş motoru, ateşleme sistemi, aydınlatma
sistemi, , korna gibi çeşitli alıcılarında elektrik ihtiyacını
karşılar.
• Elektrolit: Akünün içinde bulunan saf su ve asit karışımından
oluşan sıvıdır.
• Akü kutup başları: Akünün üzerinde kurşundan yapılmış pozitif
(+) ve negatif (-) kutup başları vardır. Pozitif (+) kutup başı
daha kalındır.
Akümülatörün bakımı :
• Elektrolit seviyesi plakaların 1 cm üzerinde olacak şekilde
saf su ile tamamlanır.
• Kutup başları oksitlenmiş ise, sıcak su dökerek
temizlenmelidir. Sonra kablolar akünün kutup başlarına sıkıca
takılmalıdır.
• Akünün kutup başları ters bağlanmaması gerekir. Aksi halde
Konjektör (regülatör).arızalanır.
• Kışın akünün donmaması için akü tam şarj edilmelidir.
Akünün iki kutup başı herhangi bir metalle birbirine
değdirildiğinde kısa devre yaparak patlar.
• Akü bakımında akü eleman kapaklarının kapalı üzerindeki hava
alma deliklerinin açık olduğuna dikkat edilmelidir.
• Her hangi bir yangın veya kısa devre durumunda akü kutup
başlarını sökmek gerekir. Sökerken önce (-) sökülür.
•Motor çalışırken gaz kolunu bıraktığımızda far ışıkları
zayıflıyorsa akü zayıflamış olabilir
YAKIT SİSTEMİ :
Yakıt sisteminde Benzin otomatiği motor çalıştığı sürece,
depodan yakıt boruları yardımıyla emdiği yakıtı karbüratöre
pompalar. Karbüratör bu yakıtı hava ile birleştirerek
oluşturduğu hava yakıt karışımını emme manifoldu yoluyla emme
supaplarından silindirler içerisine gönderir. Böylece sistem
işlemini yerine getirmiş olur
Yakıt Sisteminde hava filtresi toz ve pisliklerden tıkanmışsa,
karbüratöre yeterli miktarda da hava giremez. Motor fazla yakıt
sarf eder. Motor boğulur. Bu nedenle filtre belirli zamanlarda
(kilometrelerde) basınçlı hava ile temizlenmeli ve belirli
kilometrelerde yenisiyle değiştirilmelidir
Motor Fazla Yakıt Yakıyor ise ;
- Hava Filtresi kirli veya tıkalı olmamalıdır.
- Soğuk havalarda ve sabahları kolay çalıştırmak için 2 kademeli
jikle bulunur. Jikle çekili olarak unutulmamalıdır.
- Karbüratör ayarları bozuk olmamalıdır.
Fazla Yakıt Yakan aracın (zengin karışımla çalışan) aracın
egzozundan siyah duman çıkar

FREN SİSTEMİ :
Motoru yavaşlatmak,yavaşlayan motoru
durdurmak için kullanılır. Hareket halinde iken ön ve arka fren
kolu birlikte kullanılmalıdır.
Motosiklet üzerinde 3 tip fren bulunur:
-Ön fren
-Arka fren
-Motor freni (kompresyon freni)
1.Ön fren: Ön fren her motorda ön tekerleri
kontrol eder. Sağ elimizle ön fren kolunu kontrol ederiz. Ön
fren teli kopmuş ise ön fren tutmaz.
2.Arka freni : Arka tekerlerin frenlemesini
sağlar.Otomatik vitesli motorlarda arka fren sol elimizle
kontrol edilir. Vitesli motorlarda ise sol el ile debriyaj kolu
kontrol edildiği için sağ ayak ile kontrol edilir.
3.Motor freni (kompresyon freni) : Motosiklette
sürücü gaz kolundan hareket halindeyken gazı kapattığında
motorun vites sisteminden kaynaklanan etkisiyle motosikleti
yavaşlatmasına kompresyon freni denir
MOTOSİKLETLERDE VİTES SİSTEMLERİ
Otomatik vitesli motorlar : Otomatik vitesli
motorlar genelde scooter tarzıdır. Debriyaj kolu
yoktur.Direksiyon kolunda sağ el ile gaz ve ön fren , sol elle
ise ayak freni kontrol edilir .Gaza basıldığında motor hareket
eder, frene basıldığında durur. Önemli husus otomatik motorlarda
ilk çalıştırırken ön veya arka fren kolundan birine basılarak
motor çalıştırılabilir.
Vitesli motorlar : Vitesli motorlarda vites sol
ayağın altındaki bir koldur. Genelde bu kola sol ayağımızla
aşağı bastığımızda 1. vites , yukarı çektiğimizde 2 , 3 ,4 ve 5.
viteslere sırayla geçer 5. vitesten direk 1. vitese inmez birer
birer vites küçültür ve büyültürüz. 1. vites ile 2. arası ise
boş vitestir. Bazı motorlarda özel farklılıklar olabilir.Teker
Zinciri : Zincirin kullanım ömrü yağlama ve uygun ayara
bağlıdır. Bakımsızlık zincirin ve zincir dişlisinin erken
aşınmasına yol açar. Zincir belli zaman aralıklarında
yağlanmalıdır. Tozlu bölgelerde kullanıldığında bu işlem daha
sık yapılmalıdır. Gerginlik kontrolu yapılırken motor durdurulur
ve sehpasına kaldırılır. Zincir gerginliği elle 20-25 mm dikey
hareket edecek şekilde ayarlanmalıdır. Zincir ayarı için arka
tekerin olduğu yerde zincir ayar gergi vidası bulunur

MOTOSİKLETTE TEMİZLİK VE BAKIM
Sigorta kutusu : Sigorta kutusu genelde
akünün yanındadır. Motorunuzda değerine uygun yedek sigorta
bulundurun .
Tekerlerin sökülmesi : Motosikletin arka
tekeri sökülürken motosikletin kendi sehpasına alınır
.Motosikletin ön tekeri sökülürken motorun altına takozda
konulur. Ön tekerde sökerken , ön fren teli ile km saati teli de
bulunur.
Motosikletin Temizliği : Motosikletin dış
yüzeyini düzenli olarak temizleyin.Araba servislerinde olduğu
gibi tekerlek göbeğine ,susturucu çıkışına,karbüratöre,kilometre
saatine ,kontak anahtarına, direksiyon kilidine,tahrik zincirine
, direksiyondaki kumanda düğmelerine basınçlı su tutmamaya özen
gösterin. Motoru duruladıktan sonra birkaç dakika rölantide
çalıştırın.Motosikleti yıkadıktan sonra tahrik zincirini
yağlayın,motoru yıkadıktan sonra trafiğe çıkmadan frenleri
birkaç kez deneyin.
Boğulmuş motor : Bir çok denemeden sonra
motor çalışmamışsa aşırı yakıt dolması nedeniyle motor boğulmuş
olabilir. Kontak anahtarını kapatın , jikleyi açın ,gaza sonuna
kadar basarken marşa basın.Daha sonra kontağı açın ve motorun
normal çalıştırma prosedürü uygulayın.
Rodaj :İlk 1000 km hangi viteste olursa
olsun yüksek devirde kullanmayın. Gazı tamamen açmaktan kaçının
. Uzun süre aynı viteste kullanmayın.Otomatik viteslerde sürekli
sabit hızla gitmeyin . Rodaj zamanı dolduktan sonra standart
kullanma kurallarını uygulayabilirsiniz
MOTOSİKLET KORUNMA TECHİZATLARI
KASK
Çoğu motosiklet kazalarında sürücünün kasksız olması
kafanın sert bir yere çarpması nedeniyle ölümlere
varan ağır sonuçlar doğurabilmektedir. Kask
giydiğinizde çene kayışını mutlaka kilitleyiniz.
Aksi halde ani bir harekette kaskınız fırlayacak ve
sizi koruyamayacaktır